Als je als ondernemer of instelling overweegt in de komende jaren te verkopen, is het belangrijk om te weten wat de waarde van de GGZ-instelling is en hoe deze waarde kan worden verhoogd. Om te weten waaraan in de verkoopvoorbereiding gewerkt moet worden om de verkoop (prijs en voorwaarden) te optimaliseren, zetten we in dit whitepaper de belangrijkste Value Drivers in de GGZ op een rij.

Groei

De GGZ wordt uit verschillende stelsels gefinancierd. Autonome (omzet)groei is voor een belangrijk deel afhankelijk van de mogelijkheden die deze stelsels bieden. Zo zijn de groeimogelijkheden in het kader van de Wlz, Wmo en de Jeugdwet mede afhankelijk van de budgetten van zorgkantoren en gemeenten. De groeimogelijkheden in het kader van de Zorgverzekeringswet zijn mede afhankelijk van de door zorgverzekeraars bepaalde omzetplafonds.

Door de druk die is ontstaan op het beheersbaar houden van de zorgkosten, zijn de mogelijkheden van (autonome) groei beperkt. Daar komt bij dat de zorgvraag toeneemt, onder meer door een toename van de levensverwachting en prestatiedruk.

Waarom is groei belangrijk? Verbreding en verdieping van het zorgaanbod, meer kennis en expertise en het vergroten van de slagkracht als het gaat om bijvoorbeeld investeringen in innovatie en techniek, dragen allemaal bij aan verbetering van de kwaliteit van zorg. Daarnaast zorgt groei aan de kostenkant voor
bijvoorbeeld schaalvoordelen en een ruimere dekking op de overhead kosten. Ook kan een overweging voor het volgen van een groeistrategie zijn, dat er door groter te worden een sterkere of meer gebalanceerde onderhandelingspositie richting gemeenten of andere stakeholders ontstaat. Kortom, geen groei betekent in veel gevallen stilstand. Omdat vanuit contract posities met gemeenten of zorgverzekeraars autonome groei slechts beperkt mogelijk is, zijn gecalculeerde budget- of plafondoverschrijdingen, maar ook het doen van overnames manieren om invulling te geven aan een groeistrategie.

Personeel | Binden en boeien

De belangrijkste ‘asset’ van een zorgorganisatie is haar mensen. Door onder meer de ontwikkelingen op de arbeidsmarkt, de toename van het aantal ZZP’ers, de druk op zorgpersoneel en de salarisniveaus, blijft het een uitdaging om gekwalificeerd zorgpersoneel te vinden en te binden. Het creëren en waarborgen van een aantrekkelijk bedrijfs-DNA, opleidingsmogelijkheden en het administratief ontlasten van zorgprofessionals, zijn manieren om hier actief beleid op te voeren.

In de praktijk ervaren wij dat versnelde uitbreiding van het personeelsbestand (en de aanwezige expertise) een belangrijke reden is voor het doen van een overname. Belangrijk is dat goed onderzocht wordt wat de mogelijke gevolgen zijn op bijvoorbeeld het verloop na een overname. Een goede beoordeling van de match in het personeels-DNA, maar ook een passend integratietraject is essentieel om risico op verloop na een overname te minimaliseren.

Personeel | Efficiënte inzet

Naast het aantrekken en behouden van goed gekwalificeerd personeel, is het efficiënt inzetten van zorgverleners onverminderd belangrijk. Middels het creëren van een flexibele schil (bijvoorbeeld door middel van min-maxcontracten) en door zorgverleners bijvoorbeeld administratief te ontlasten (zie hierna), worden fluctuaties in de zorgvraag opgevangen en wordt de beschikbare behandelcapaciteit zo efficiënt mogelijk ingezet. Daarnaast bevorderen eHealth oplossingen een efficiënte inzet van personeel doordat er meer gestuurd kan worden op de individuele situatie van de patiënt (VBHC) en de juiste zorg op de juist plek ingezet kan worden waardoor de behandeltijd afneemt. De loonkostenstijging als gevolg van de verhoging van de schaalbedragen in de cao ggz, zorgt er daarnaast voor dat ook vanuit kosten perspectief een efficiënte inzet van mensen nog belangrijker wordt.

Administratie

Uit een onderzoek dat GGZ Nederland in februari 2017 heeft gepubliceerd, bleek dat zorgverleners in de GGZ ruim 30% van hun tijd kwijt zijn aan administratieve lasten, waardoor zij onvoldoende toekomen aan het verlenen van zorg. In november 2017 startte GGZ Nederland het manifest MEER zorg MINDER regels.

Deze regeldruk wordt voor een belangrijk deel veroorzaakt doordat GGZ-instellingen te maken hebben met verschillende gemeenten, elk met hun eigen regels en manieren van verantwoording. Sinds het manifest is er veel in gang gezet, echter heeft dit nog niet geleidt tot minder regeldruk op de werkvloer. In december 2019 heeft GGZ Nederland daarom samen met het ministerie van VWS, zorgverzekeraars, de Nederlandse Zorgautoriteit en de Inspectie voor de gezondheidszorg, acht maatregelen afgesproken om de regeldruk op korte termijn echt te verminderen. Waaronder het stoppen met het registreren van indirecte tijd en een afname van het aantal activiteitencodes van 183 naar 22. Daarnaast moet het zorgprestatiemodel leiden tot een verdere daling van de administratieve last door een totale afschaffing van de minutenregistratie.

Het efficiënt inrichten en digitaliseren van de administratie is daarmee een belangrijke Value Driver binnen de GGZ. Niet alleen om de administratieve last te minimaliseren, maar ook om op basis van de juiste managementinformatie sturing te kunnen geven aan de organisatie.

Afhankelijkheid management

Elke GGZ-instelling is in meer of mindere mate afhankelijk van haar aandeelhouder(s) dan wel het management. Het management besluit immers over de koers, investeringen en inrichting van het bedrijfsmodel. Naarmate er sprake is van een sterk management, zal zich dit ook vertalen in een rendabele GGZ-instelling en dus ook een goede verkoopprijs. Mocht het de wens zijn van de aandeelhouder(s) om na verkoop de onderneming spoedig te verlaten, is het belangrijk dat de taken en verantwoordelijkheden van de desbetreffende aandeelhouder(s) tijdig overgedragen zijn zodat de afhankelijkheid en daarmee het mogelijke negatieve effect op de rentabiliteit van de GGZ-instelling beperkt is.

Meer weten over overnames en ontwikkelingen binnen de GGZ?

Ter verdieping heeft het Aeternus Brancheteam Pharma, Healthcare & Life Sciences een Industry Report geschreven over de trends & ontwikkelingen binnen de GGZ en een whitepaper over de overname- en prijsverwachtingen binnen de GGZ.

New call-to-action
Meer kennisdocumenten