Hoe bepaal je de waarde van een bedrijf?

Je bent als ondernemer vanzelfsprekend bezig met de toekomst van je bedrijf. Wat zijn de kansen in de markt en in jouw branche? Waar moet jouw bedrijf naartoe groeien? En wanneer je uiteindelijk je bedrijf wilt verkopen, wat is je bedrijf dan waard? Slimme ondernemers zijn al jaren voor de verkoop van hun bedrijf bezig met het ontwikkelen van hun belangrijkste valuedrivers. De valuedrivers zijn namelijk de meest bepalende factoren voor de waarde en prijs van je bedrijf, niet alleen winst of EBITDA.

In dit blog lees je welke factoren de prijs van je onderneming bepalen, hoe deze waarde wordt vastgesteld en hoe je hierop tijdig in kunt spelen voor de beste dealprijs als eindresultaat.

De waarde van je bedrijf bepalen: cashflows, businessmodel en risico’s

Laten we allereerst vooropstellen dat het bepalen van de waarde van je bedrijf geen exacte wetenschap is. En het is ook geen boekhoudkundige optelsom van getallen op de balans en in de resultatenrekening. Waar is het dan wel op gebaseerd?

De basis voor een bedrijfswaardering is het cash genererende vermogen van een bedrijf. En niet de winst. Een bedrijf dat naast de afschrijvingen ook de winst elk jaar moet investeren in nieuwe machines en voorraad, heeft bij een perspectief van gelijkblijvende exploitatie geen waarde.

Voor het berekenen van de waarde gebruiken we de zogenaamde Discounted Cash Flow (DCF) Methode, waarmee toekomstige cashflows, rekening houdend met het risicoprofiel van het bedrijf, tot de waarde leiden. In de beoordeling van toekomstige cashflows en het risicoprofiel speelt de kwaliteit van het businessmodel een belangrijke rol. Hierbij kun je denken aan de volgende aspecten:

• Is je businessmodel gebaseerd op uren of producten?
• Beschikt je onderneming over meerjarige contracten?
• Wat is de Customer Lifetime Value van je klanten?
• Wat zijn de ontwikkelingen van de markt in je branche?
• In welke mate is je bedrijf schaalbaar met het oog op de toekomst?
• Wat zijn specifieke risico’s en afhankelijkheden?
• Welke ontwikkelingskansen heeft het bedrijf voor de toekomst ontwikkeld?

Dit zijn voor een deel subjectieve inschattingen, die door een koper mogelijk anders beoordeeld worden. Dit verschil in beoordeling kan voor een discrepantie tussen je persoonlijke perceptie van een prijs en de perceptie van de potentiële kopers zorgen. Uit onze ervaring blijkt dat meer dan de helft van de ondernemers de waarde van hun bedrijf overschat. Met hulp van een overnamespecialist kun je, in goed overleg, een reële en marktconforme prijsrange formuleren.

Waardebepaling bedrijf: zoveel keer EBITDA?

De prijs wordt in biedingen en onderhandelingen vaak uitgedrukt in ‘zoveel keer de EBITDA’, ook wel een multiple genoemd in de overnamewereld. De multiple is dus de noemer waarmee de EBITDA wordt vermenigvuldigd om tot de grove bedrijfswaardering te komen. Bij een multiple van 6 met een EBITDA van € 1,5 miljoen ligt de bedrijfswaarde dus rond € 9 miljoen. Multiples worden afgeleid uit databases van vergelijkbare transacties, maar in de praktijk is er te weinig bekend van de transacties om een goede vergelijking te maken: waren de omstandigheden gelijk? Was de koper vergelijkbaar? Is het bedrijf echt wel vergelijkbaar met het bedrijf uit deze transactie? Multiples zijn bedrijf- en transactiespecifiek en bedrijven zijn moeilijk vergelijkbaar. De EBITDA-methode houdt te weinig rekening met bedrijfsspecifieke factoren. Zo kan een relatief klein softwarebedrijf in een snel groeiende markt al gauw 10 tot 15 keer de EBITDA waard zijn. En voor een groter bedrijf met minder groeikansen zou zomaar een lagere multiple van 4 à 5 kunnen gelden.

Daarnaast is de EBITDA in veel bedrijfstakken niet bruikbaar, bijvoorbeeld bij bedrijven met een hoge investeringsbehoefte, waarbij de EBITDA wordt verminderd door investeringen. De EBITDA is dus te onnauwkeurig voor een goede waarde-indicatie, maar is in sommige gevallen bruikbaar als een ‘rule of thumb’.

Dealbrekers en prijsverlagers hebben een negatief effect op de verkoopprijs

Dealbrekers zijn kwesties die de onderhandelingen kunnen dwarsbomen. Denk hierbij aan het recht van een grote klant om het contract op te zeggen bij verandering van eigenaar, een inbreuk op een patent of het ontbreken van een concurrentiebeding bij enkele key-medewerkers. Onze ervaring wijst uit dat dit toch vaak voorkomt.

Prijsverlagers zijn elementen die aan de zijde van de mogelijke kopers zwaar wegen in de afweging over de prijs. Het gaat bijvoorbeeld om de grote mate van afhankelijkheid van een paar belangrijke klanten. Of het onvermogen van de koper om kritische bedrijfsgegevens op te leveren door slecht ingerichte systemen. Maar natuurlijk ook het onverwacht verslechteren van bedrijfsresultaten tijdens het verkoopproces kan een dealbreker zijn.

Zelf invloed op de waarde van je bedrijf?

Je doet er verstandig aan om als ondernemer op tijd na te gaan denken over valuedrivers, dealbrekers en prijsverlagers. Een compleet inzicht in die factoren is de eerste stap richting het verkoopklaar maken van je onderneming. Maar invloed hebben op de waarde begint met inzicht krijgen in de huidige waarde en snappen waar deze uit voortvloeit. Om snel tot dat inzicht te komen, hebben wij de Aeternus waardescan ontwikkeld. In deze tool vergelijken we financiële prestaties, kansen, risico’s en afhankelijkheden met de meest recente transactiedata uit de markt. Zo krijg je in enkele minuten een indicatie van de ondernemingswaarde van jouw bedrijf in de huidige markt.