Trends en ontwikkelingen in de milieukundige adviesbureaubranche

Op 1 januari 1987 is De Wet bodembescherming in werking getreden. Nadien zijn vele jonge ondernemers hun eigen milieukundig adviesbureau gestart en hebben ze in de afgelopen 35 tot 40 jaar een gerenommeerde onderneming opgebouwd. Veel ondernemers hebben nu de leeftijd van 55 jaar of ouder bereikt waardoor er een opvolgingsvraagstuk ontstaat.

Uitdagingen zoals de veranderingen in wet- en regelgeving, hoog personeelsverloop door concurrentie van de omgevingsdienst, toenemende projectcomplexiteit en prijsdruk in aanbestedingen veranderen het perspectief voor de onderneming. Waar vroeger vakkennis en betrokkenheid voldoende waren vraagt de markt nu om schaal, specialisatie en een stevige digitaal gedreven organisatie.

In dit artikel maken we een verdiepingsslag op de huidige trends en ontwikkelingen van milieukundige adviesbureaus, de factoren die invloed hebben op de waarde van de onderneming en overnameprijzen in het Nederlandse MKB segment.

Acquisities en samenwerkingen

Milieukundige adviesbureaus helpen bedrijven en overheden om te voldoen aan milieuwetgeving en het beperken van milieurisico’s door vroegtijdige signalering. Ze dragen bij aan de duurzame ontwikkeling in Nederland en adviseren over milieuvriendelijke oplossingen binnen projecten. Hun ondersteuning is van groot belang bij vergunningstrajecten en complexe regelgeving, zoals PFAS en de stikstofwetgeving. Door het aanleveren van kwalitatieve rapportages vergroten ze het maatschappelijk draagvlak voor ruimtelijke ontwikkelingen.

Veel bureaus lopen momenteel tegen het probleem aan dat zij niet beschikken over voldoende gekwalificeerd personeel om de vraag vanuit de markt te kunnen bedienen. Om te kunnen blijven voldoen aan die vraag zijn bedrijven actief op zoek om collega bedrijven te acquireren of de samenwerking op te zoeken in aanbestedingen.

Trends: integrale dienstverlening en digitalisering

Grote opdrachtgevers zoals gemeenten, waterschappen en provincies verwachten steeds meer een integrale dienstverlening van milieukundige adviesbureaus. Dit komt met name door een combinatie van de invoering van de omgevingswet (januari 2024) en het voldoen aan steeds meer benodigde (kwaliteit)certificeringen. Opdrachtgevers stellen daarnaast steeds vaker strengere eisen in aanbestedingen (denk aan CO-2 uitstoot, gebruik van materialen, manier van rapporteren en voorkeuren voor de laboratoriumpartner) waardoor milieukundige adviesbureaus genoodzaakt zijn om verder te concurreren op prijsniveau.

Daarnaast wordt er van bedrijven steeds meer gevraagd op het gebied van digitalisering. Met name op het gebied van ERP- en CRM-systemen, digitale metingen en rapportages slaan partijen een slag om concurrentievoordeel te creëren. We zien in de sector dat een aantal partijen hier al op voorsorteren door overnames (Zie de overname van GWS-data door Geonius, begeleidt door Aeternus).

Verkoopbegeleiding Grondslag aan Sansidor

Ook partijen die zelf nog geen diensten aanboden in de markt nemen intrede in de bodem en milieu sector. Zo heeft Sansidor (onderdeel van zowel IK Partners als HC Partners) recentelijk het specialisme ‘Bodem, Infra & Omgeving’ in het leven geroepen, waarbij partijen uit de bodem en milieusector worden geïntegreerd binnen Sansidor. Dit jaar begeleidde Aeternus de aandeelhouders van Grondslag bij de verkoop aan Sansidor.

Grondslag, een advies- en inspectiebureau met meer dan 30 jaar ervaring, sloot zich eerder dit jaar aan bij de betreffende tak van Sansidor. Het bedrijf blijft daarbij zelfstandig opereren, maar maakt nu deel uit van een groeiend netwerk van specialisten binnen de Testing, Inspection & Services (TIS)-sector.

Rob Groot, de nieuwe algemeen directeur, zegt het volgende over de krachtenbundeling: “We blijven doen waar we goed in zijn met dezelfde mensen, dezelfde locaties en dezelfde klanten. Maar nu met de mogelijkheid om samen te werken met andere specialisten binnen de groep én gebruik te maken van centrale ondersteuning op bijvoorbeeld IT, HR en marketing.”

Naast Grondslag heeft Sansidor onlangs ook Milon en Ortageo overgenomen om de tak ‘Bodem, Infra en Omgeving’ binnen Sansidor verder vorm te geven.

Overnameprijzen en factoren die invloed hebben op de waarde van een milieukundig adviesbureau

De toenemende vraag naar milieukundige adviesbureaus gaat gepaard met relatief hogere transactie-multiples. In de sector ligt de gemiddelde EV/EBITDA-multiple tussen 4,0x en 7,0x met zowel uitschieters naar boven als naar beneden. De uiteindelijke multiple wordt bepaald door diverse factoren, zoals weergegeven in onderstaande visual.

Toelichting valuedrivers

Mate van digitalisering: Zoals eerder beschreven in dit artikel hebben bedrijven met een hoge mate van digitalisering een concurrentievoordeel in de markt. Bij een overname zal een koper mede kijken hoeveel technologische investeringen er nodig zijn om de onderneming efficiënter te maken. Indien een verkoper in de afgelopen jaren meerdere investeringen heeft gedaan, zal de waardering van een bedrijf hoger worden aangezien de onderneming geen geld in de toekomst opzij zal hoeven te zetten om vervangings- of uitbreidingsinvesteringen te realiseren.

Omvang: De gebruikelijke multiple wordt bepaald door factoren zoals de bedrijfsomvang, schaalgrootte en het aandeel terugkerende klanten. Over het algemeen geldt: hoe groter de onderneming en hoe hoger het aandeel terugkerende omzet, hoe hoger de multiple. Dit komt mede doordat private equity partijen vaak pas instappen bij een EBITDA-niveau van minimaal €1 miljoen. Boven die drempel stijgt de bedrijfswaarde doorgaans. Daarnaast speelt de verhouding tussen eigen personeel en ingehuurde ZZP’ers een rol. Bedrijven die relatief veel met ZZP’ers werken moeten er rekening mee houden dat dit in de meeste gevallen leidt tot een lagere waardering (door het hogere risico van wegvallen van ingeleend personeel).

Overige valuedrivers: Naast de eerdergenoemde twee punten zijn er nog enkele andere belangrijke factoren. Denk hierbij aan de rol en mate van afhankelijkheid van de DGA of ander sleutelpersoneel na de overname, de aanwezigheid van een managementteam bij de overdracht en het wel of niet hebben van een sluitende projectadministratie.

Ook langdurige contracten met gemeenten en provincies kunnen een extra impuls geven aan de verkoopprijs. Zulke contracten bieden immers zekerheid over toekomstige omzet, waardoor de omzet minder volatiel is (en daarmee dus een lager risicoprofiel), wat zich vertaalt in een hogere verkoopprijs.

Overnamespecialist met kennis van de bodem- en milieusector

Een bedrijf kopen of een onderneming verkopen is een belangrijk en ingrijpend besluit, waar je goed over moet nadenken. Wil je meer weten over de mogelijkheden voor jouw bedrijf? Neem vrijblijvend contact met ons op voor een afspraak.

Aeternus is opgericht in 2006 en heeft inmiddels meer dan 1.500 klanten begeleid, waaronder de waardering en verkoop van milieukundige adviesbureaus. Er werken ruim 55 corporate finance specialisten in drie vestigingen in Amsterdam, Eindhoven en Venlo. Meer weten over wat Aeternus voor je kan betekenen, maak dan een afspraak.